Gần đây, xã hội đang rất bất bình trước vụ việc bạo hành trẻ em xảy ra tại Trung tâm Công tác xã hội Hải Hà (tỉnh Quảng Ninh). Vụ việc tại đây đã vi phạm nghiêm trọng vào đạo đức nghề nghiệp CTXH. Các tổ chức, cá nhân khi hoạt động nghề nghiệp cần tuân thủ Quy điều đạo đức nghề CTXH. Vậy, Quy điều đạo đức nghề CTXH có những gì nổi bật?

Sinh viên K12TCXH thực hành học phần Kiến tập tại Trung tâm Chăm sóc người cao tuổi Nhân Ái
1. Đạo đức nghề công tác xã hội là gì?
Đạo đức nghề công tác xã hội được giải thích tại khoản 2 Điều 2 Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH , đạo đức nghề công tác xã hội là các chuẩn mực về nhận thức, thái độ và hành vi phù hợp với đặc thù nghề công tác xã hội.
2. Hoạt động nghề nghiệp công tác xã hội phải tuân thủ các nguyên tắc cơ bản nào?
Việc công tác xã hội phải tuân thủ các nguyên tắc cơ bản được quy định tại Điều 3 Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH như sau:
– Tôn trọng và phát huy quyền lựa chọn, quyền quyết định mà không phân biệt giá trị, niềm tin, tư tưởng và cuộc sống của đối tượng và không ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.
– Thúc đẩy sự tham gia đầy đủ của đối tượng bằng cách giúp đối tượng tự quyết định và giải quyết các vấn đề có ảnh hưởng đến cuộc sống.
– Tập trung vào điểm mạnh, tận dụng các nguồn lực sẵn có của đối tượng để thúc đẩy việc trao quyền.
– Chịu trách nhiệm đối với các hoạt động nghề nghiệp công tác xã hội, bảo đảm đối tượng được cung cấp dịch vụ công tác xã hội phù hợp và chất lượng.
– Thúc đẩy công bằng xã hội, bảo đảm cung cấp nguồn lực một cách công bằng, minh bạch theo nhu cầu của đối tượng.
– Tôn trọng sự đa dạng, không phân biệt đối xử về khả năng, tuổi tác, giới tính, tình trạng hôn nhân, tình trạng kinh tế – xã hội, màu da, chủng tộc, quốc tịch, quan điểm chính trị, tín ngưỡng tôn giáo và các đặc điểm sức khỏe của đối tượng.
3. Cơ quan nhà nước có trách nhiệm tổ chức biên soạn các tài liệu hướng dẫn tiêu chuẩn đạo đức nghề công tác xã hội
Theo quy định tại khoản 2 Điều 6 Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH thì Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội có trách nhiệm tổ chức, biên soạn các tài liệu hướng dẫn tiêu chuẩn đạo đức nghề Công tác xã hội. Tuy nhiên, hiện nay với việc sáp nhập tinh giản bộ máy thì Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đã giải thể, một số chức năng, nhiệm vụ, mảng hoạt động của Bộ này được chuyển sang Bộ Y tế. Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH vẫn còn hiệu lực, vì vậy, cơ quan nhà nước có trách nhiệm quản lý về đạo đức nghề nghiệp Công tác xã hội trực thuộc Bộ Y tế, cụ thể như sau:
Bộ Y tế:
- Chủ trì, phối hợp với các các Bộ, ngành, địa phương, các tổ chức đoàn thể – chính trị, xã hội quản lý, bồi dưỡng, sử dụng người làm công tác xã hội đáp ứng yêu cầu về tiêu chuẩn đạo đức nghề công tác xã hội.
- Tổ chức biên soạn và tập huấn các tài liệu hướng dẫn tiêu chuẩn đạo đức nghề công tác xã hội.
- Kiểm tra, thanh tra việc tổ chức thực hiện các quy định về tiêu chuẩn đạo đức nghề công tác xã hội; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm đạo đức nghề công tác xã hội thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.
4. Cơ sở cung cấp dịch vụ công tác xã hội có trách nhiệm gì đối với tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp của người làm công tác xã hội?
Đối với tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp của người làm công tác xã hội thì Cơ sở cung cấp dịch vụ công tác xã hội có trách nhiệm được quy định tại Điều 8 Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH như sau:
– Thường xuyên tổ chức giáo dục ý thức tuân thủ các quy định về tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp đối với người làm công tác xã hội thuộc phạm vi quản lý.
– Phối hợp với các cơ sở đào tạo, cơ sở giáo dục nghề nghiệp để đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp đối với người làm công tác xã hội.
– Công bố công khai tiêu chuẩn đạo đức nghề công tác xã hội để người làm công tác xã hội biết và nghiêm túc thực hiện.
– Tạo điều kiện thuận lợi và hỗ trợ để người làm công tác xã hội thực hiện tốt các tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp trong quá trình thực hành công tác xã hội.
– Tiếp nhận, giải quyết các khiếu nại, tố cáo của đối tượng liên quan đến việc thực hiện đạo đức nghề nghiệp của người làm công tác xã hội theo thẩm quyền; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm đạo đức nghề nghiệp thuộc phạm vi quản lý theo quy định của pháp luật.
– Thường xuyên kiểm tra, đánh giá kết quả việc thực hiện tiêu chuẩn đạo đức nghề đối với người làm công tác xã hội thuộc phạm vi quản lý.
Dựa vào các quy định trên đây thì Trung tâm CTXH Hải Hà (tỉnh Quảng Ninh) đã vi phạm nghiêm trọng vào Quy điều đạo đức nghề CTXH.
5. Yêu cầu về phẩm chất đạo đức nghề nghiệp của người làm về Công tác xã hội chuyên nghiệp.
Người làm công tác xã hội chuyên nghiệp thường là Nhân viên công tác xã hội, tuy nhiên những người làm việc liên quan đến cung cấp dịch vụ CTXH chuyên nghiệp như: lãnh đạo các Trung tâm CTXH, chuyên viên/lao động hoạt động trong lĩnh vực chăm sóc, quản lý, cung cấp dịch vụ CTXH cũng cần đảm bảo về phẩm chất đạo đức n ghề nghiệp của người làm về CTXH chuyên nghiệp.
Người làm công tác xã hội có cần phải đảm bảo yêu cầu về phẩm chất đạo đức nghề nghiệp, thì theo quy định tại khoản 1 Điều 4 Thông tư 01/2017/TT-BLĐTBXH như sau:
- Cần, kiệm, liêm, chính, không được lạm dụng các mối quan hệ với đối tượng để vụ lợi cá nhân; xác định rõ ranh giới giữa cuộc sống cá nhân và nghề nghiệp.
- Tâm huyết, trách nhiệm, chủ động và sáng tạo trong việc cung cấp dịch vụ công tác xã hội chuyên nghiệp cho đối tượng.
- Kiên nhẫn, thấu hiểu, chia sẻ và quan tâm đối với đối tượng.
- Đặt lợi ích của đối tượng là quan trọng nhất trong quá trình hoạt động nghề nghiệp công tác xã hội.
- Chịu trách nhiệm về các hoạt động nghề nghiệp của mình theo quy định của pháp luật.
- Giữ gìn sự đoàn kết với các đồng nghiệp; không lợi dụng, chia rẽ mối quan hệ giữa các đồng nghiệp.
- Chăm sóc bản thân và xây dựng hình ảnh phù hợp để đảm bảo hoạt động cung cấp dịch vụ công tác xã hội chuyên nghiệp, hiệu quả.

Sinh viên ngành Công tác xã hội thực hành tại cơ sở
Với vai trò là sinh viên ngành CTXH, các bạn cần chủ động học tập, tìm hiểu, rèn luyện các phẩm chất của người làm CTXH. Tại Học viện Phụ nữ Việt Nam, chương trình đào tạo có học phần Đạo đức nghề CTXH sẽ cung cấp kiến thức chuyên sâu về đạo đức nghề CTXH, đồng thời các học phần chuyên ngành như: Nhập môn CTXH, CTXH cá nhân, CTXH nhóm, Phát triển cộng đồng, CTXH với trẻ em, CTXH với người cao tuổi… đều nhấn mạnh đến các phẩm chất đạo đức của người làm CTXH chuyên nghiệp.


English